Tag Archives: energia

Mugitzen ari garen seinale

0
800px-Tesla_Roadster_Japanese_display

Egilea: cytech | Lizentzia: cc-by

Gama altuko kotxe elektrikoak saltzen dituen Tesla enpresa albiste izan da bere kotxe elektrikoaren zenbait patente erabilpen librerako askatzeagatik. Kotxe elektrikoen merkatua oraindik txikia da, kotxe arruntekin alderatuz gero, baina bera da erreferente garrantzitsuenetako bat.

Teknologiak duen berritasunaz gain, ohiko kotxe industria, kontzesionario eta petrolioarekin lotutako industriek jarritako trabak handiak dira, aurrean duen etsaia handia da alegia. Hori ikusita, Teslak bere konpetentzia izan daitezken beste kotxe elektrikoekin lehian egon arren, bere patenteak askatzea erabaki du.

Helburua argia da, kotxe elektrikoentzako merkatua, aurretik dagoen ohiko kotxeen parkearen ordezkapenetik etorriko da. Patenteak edozeinek erabiltzeko aukerarekin, kotxe elektrikoen adopzioa azkartu nahi du eta aldi berean erreferente bilakatu. Hori lortuta, ondoren zerbitzuak, piezak, ezagutza, hobekuntzak… eskaini ahalko dizkie beren patenteak erabiliko dituzten guztiei.

Komunikazioan eragin positiboa izatea ere lortu du. Jendearen aurrean berrikuntza irekiaren aldeko eta patenteen erabilgarritasunaren kontrako irudia emateko aukera ematen diolako.

Mugimenduari gehiegizko balioa eman diotenak eta gutxiesten dutenak ere badira. Aitortu behar da, behintzat, apustua interesgarria badela. Beti sartzen dira interesak jokoan, baina baliabideak denon esku jartzen direnean, interes horiek jokoan sartzen badira ere, jokoa ere irekitzen da. Patenteak urteetan berrikuntzak erregistratzeko eta horiek ziurtatzeko helburu eta neurgailu izan dira. Orain aldiz, Tesla bezalako enpresek ere, patenteak, kasu askotan berrikuntzaren kalterako direla adieraztea oso garrantzitsua izan da. Ez dira bakarrak, baina berrikuntza sustatzeko tresnak direnak, aurkako helburua lortu dezaketela oso adierazgarria da.

Tesla izena, Nikola Tesla asmatzaile, ingeniari elektriko, ingeniari mekaniko, fisikari eta futuristatik dator. Nikola, korronte alternoaren asmatzailea izan zen eta doako elektrizitatea guztiontzat izateko aukerarekin sinetsita zegoen. Berak ekarritako korronte alternoko motorrak adibidez, bigarren industrial iraultzan murgildu gintuen. Urrun dago gertakaria, Nikolak ekarritako lorpenetatik, baina pauso bat da, mugitzen ari garen seinale.

Artikulu hau Berria egunkarian publikatu da Irlen Sarea atalean.

Nire lagunaren erlojua

0
800px-Vostok_Komandirskie_Watch

Egilea: Lauri Rantala | Lizentzia: cc-by

Nire ingurukoek askotan esan didate hanketako nire mugimendua baliatzeko dinamo bat jarriko didatela. Txantxa iruditu arren, sortzen dugun energiaren parte bat berrerabiltzea ez da txorakeria bat.

Lagun batek zuen Sobietar Batasunean egindako erloju bati izugarrizko inbidia izan diot beti. Erlojua ez zen bereziegia; egia esan, analogikoa zen, eta garai horretan digitalak ziren nagusi. Ez nolanahikoak, gainera, kalkulagailua, planetak eta urrutiko aginte funtzioak zituztenak baikenituen. Erloju hark, aldiz, ez zuen pilarik behar, dinamo baten moduan kargatzen zen, pertsonaren mugimenduari esker.

Sakelakoa izaten hasi nintzenean, berriz, erlojuaren beharra desagertu zitzaidan, eta ordutik ona ez dut berriro erlojurik izan. Ez dut uste, gainera, sakelakora iristen diren jakinarazteak ikusteko tresna moduan saltzen dituzten lehen belaunaldiko Smartwatch-ek ere lortuko dutenik. Bigarren belaunaldikoek beste zerbait eskainiz gero auskalo, baina hobe bitartean Sustatun agertutako artikulu hau irakurtzen badugu: http://sustatu.com/ killernaggy/1389695617.

Gaira bueltatuz, aukera handiak ikusten ditut dinamo moduan, energia berrerabiltzen duten tresnetan. Batez ere, erabiltzen ditugun gailuek dituzten bateria arazoak konpontzen diren bitartean, baina baita haratago ere. Alor horretan, azken berrikuntza interesgarria izan da Kopenagheko gurpila deitutakoa. MITek sortu eta hiri honetan probatutako gurpil honek edozein bizikleta bihur daiteke elektriko eta adimendun. Pedalei ematen (edo aldapak jaisten) joan ahala kargatzen da, behar dugunean pedalkadak ematen laguntzeko. 2014ko lehen hiruhilekoan saltzen hasi nahi dute, 699 dolarreko prezioan.

Ez da egiten duen gauza bakarra, adimenduna ere badela esan dugu. Adimenduna diogunean zera esan nahi da, sakelako aplikazio baten bidez informazioa eta estatistikak emateko gaitasuna duela (ibilitako kilometroak, batez besteko abiadura, xahututako kaloria kopurua…) .

Ez dakit gurpil hau gurera iritsiko den, bizikleta elektrikoak errealitate bat dira gurean; Donostian adibidez Dbizi bizikleta zerbitzu publiko sistema martxan da dagoeneko. Gailu adimentsuak eta energia berrerabiltzen duten tresnak ere ikusiz joango gara; hori bai, beti izango dut buruan nire lagun haren erlojua.

Artikulu hau Berria egunkarian publikatu da Irlen Sarea atalean.

Erlazionatutako bidalketak:

Smart izan

3
smart_cities

Egilea: MomentzForZen| Lizentzia: cc-by-nc-nd

Smart cities terminoak hirien arteko lehiakortasunari lotutako ohikoak diren ezaugarriez gain (ekonomia, kudeaketa, mugikortasuna…), beste batzuk ere barne hartzen ditu (ingurumena, jendartea, bizi-kalitatea…). Teknologiari katalizatzaile rola ere ematen zaio, sor daitezkeen sareen, komunikazio aukeren eta sentsore kontrolen bidez.

Askotan, pertsonen parte hartzea, jendearen bizi-kalitatea eta aginte mota ezberdinak aipatzen badira ere, praktikan alboratu egiten dira edo aipatu besterik ez. Nabaria da, azkenaldian intelektualen artean ere, «pertsonak» subjektu zentral gisa aurkezteko behar hori. Pertsona hitza aipatze soilak praktika bera soziala bihurtuko balu bezala.

Diskurtsoak horiek, baina praktikak oraindik okerragoak dira. Praktika gehienak teknologiaren erabilera eta horrek sortzen dituen onurak lehiakortasunari eragingo dioten faktore hutsak balira bezala aurkezten dira. Garrantzitsuena orduan parametro horiek betetzean datza; denontzat ezagunak diren parametro aski ezagunak: pobrezia, prekarietatea, langabezia… alboratzen diren bitartean. Esan dezakegu, jendearen bizitza hobetzera bideratu beharrean, lehiakortasuna hobetzera bideratzen direla, ustez horrek gero jendearengan eragingo duen fedearekin.

Arlo teknologikoagoan, haren garrantziagatik, Espainiako Gobernuak ezarri nahi duen neurri bat ezin aipatu gabe utzi. Ezarri nahi duten neurri horrek energia berriztagarrien sorrerari erabateko trabak jartzen dizkio. Iturri berriztagarrietatik ateratako energia sortzen eta kontsumitzen dutenentzat ezinezkoa —edo ez errentagarria, behintzat— bihurtzeraino.

Sare elektrikora konektatzea ia ezinbestekoa denez, konexio hori erabiltzeagatik sortzaile horiei kalte egitea du helburu neurriak. Neurriaren nondik norako zehatzak nik baino hobeto azaltzen dute Goiener energia kooperatibako lagunek. Finean, energiari lotutako enpresa erraldoien negozio eredua ziurtatu nahi duen beste neurri bat da.

Amaitzeko, Smart cities kontzeptutik oraindik ere gauza interesgarriak atera daitezke. Energiarekin hartutako erabakia bezalakoak diren neurri zentralizatzaileen aurrean, berriz, beharbada desobedientzia bakarrik gelditzen da.

Artikulu hau Berria egunkarian publikatu da Irlen Sarea atalean.

Erlazionatutako bidalketak: